عبد الكريم بى آزار شيرازى
187
باستانشناسى و جغرافياى تاريخى قصص قرآن (فارسى)
2 . باب المندب « 1 » 3 . تنگهء داردانل ( محل تلاقى درياى سياه و سفيد « 2 » ) 4 . بحر اردن و بحر قلزم ( درياى سرخ ) 5 . محل پيوند خليج عقبه با خليج سوئز « 3 » تنگه داردانل و تنگه جبل الطارق و باب المندب به محل اقامت حضرت موسى ( ع ) يعنى اردن و مدين دور است . اما خليج عقبه در درياى سرخ نزديكترين مجمع البحرينهاست . بنابراين صرفنظر از دلايلى كه بعدا خواهد آمد ، قول چهارم و پنجم به واقعيت نزديكتر است . سفر علمى موسى و خضر ( ع ) حضرت موسى ( ع ) چون درمىيابد ، كه فرد داناترى در علوم الهى وجود دارد ، با اشتياق فراوان همراه با جوانش رهسپار سفرى علمى مىشود . اشتياق وى در طلب علم به حدى است كه به جوانش ( يوشع بن نون ) مىگويد : لا أَبْرَحُ حَتَّى أَبْلُغَ مَجْمَعَ الْبَحْرَيْنِ أَوْ أَمْضِيَ حُقُباً . من دست از طلب بر نمىدارم تا به محل پيوند دو دريا برسم ، هر چند مدت طولانى به راه خود ادامه دهم . آن قدر مىروند تا اينكه به مجمع البحرين مىرسند . در آنجا ماهى خود را كه براى خوراك سفرشان برده بودند ، فراموش مىكنند و ماهى حركت مىكند و خود را به دريا مىرساند . هنگامى كه از آنجا مىگذرند حضرت موسى ( ع ) به يار همسفرش مىگويد : « غذاى ما را بياور كه از اين سفر سخت خسته شدهايم . » جوان همراه اظهار مىدارد هنگامى كه ما به كنار آن صخره پناه برده بوديم ، ماهى به
--> ( 1 ) . تفسير جلالين و تفسير بيضاوى ، ج 2 ، ص 18 . ( 2 ) . محمد محمود حجازى ، التفسير الواضح ، جزء 15 ، ص 427 . ( 3 ) . سعيد حوى ، الاساس ، ج 6 ، ص 3215 .